En-Boy Oranı Nedir?
En-boy oranı (aspect ratio), bir görüntünün ya da ekranın genişliğinin yüksekliğine oranıdır ve "16:9" gibi iki sayıyla ifade edilir. Bu oran, videonun, fotoğrafın ya da tasarımın biçimini belirler; doğru oran seçilmediğinde görsel ya kırpılır ya da kenarlarda boşluk (letterbox) oluşur. Bu araç, girdiğiniz piksel genişliği ve yüksekliğinden oranı en sade haline indirger (EBOB — en büyük ortak bölen ile), bu oranın hangi yaygın standarda en yakın olduğunu söyler ve hedef bir genişlik ya da yükseklik verdiğinizde diğer kenarı aynı oranı koruyarak hesaplar.
Araç Ne Hesaplar?
- Sadeleştirilmiş oran: 1920 × 1080 girdiğinizde, EBOB (120) ile sadeleştirip 16:9 sonucunu verir. Böylece "bu çözünürlük hangi orana denk geliyor?" sorusu netleşir.
- En yakın yaygın oran: Girdiğiniz oranı 16:9, 4:3, 1:1, 9:16, 21:9, 3:2 ve 4:5 gibi yaygın standartlarla karşılaştırır; tam eşleşme varsa bunu belirtir, yoksa en yakınını gösterir.
- Hedef ölçüde boyut: Hedef genişlik verirseniz aynı orandaki yüksekliği, hedef yükseklik verirseniz genişliği hesaplar. Bir görseli oranını bozmadan yeniden ölçeklemek için kullanılır.
Yaygın Oranlar ve Nerede Kullanılır?
- 16:9 — YouTube videoları, televizyon, çoğu monitör ve sunum ekranının standart yatay oranı.
- 9:16 — Instagram Reels, TikTok, YouTube Shorts ve telefon hikâyeleri için dikey tam ekran oranı.
- 1:1 — Instagram akışındaki klasik kare gönderi ve profil görselleri.
- 4:5 — Instagram akışında en çok dikey alanı kaplayan, mobilde öne çıkan gönderi oranı.
- 4:3 — Eski ekranlar, bazı fotoğraf makineleri ve sunum şablonları.
- 21:9 — Sinemaskop ultra geniş video ve ultrawide monitörler.
Nasıl Kullanılır?
- Genişlik ve yüksekliği girin: Görselin ya da ekranın piksel ölçülerini yazın (örn. 1920 ve 1080).
- Hedef ölçü ekleyin (opsiyonel): Yeniden boyutlandırma yapacaksanız hedef genişliği veya yüksekliği girin.
- Hesapla'ya tıklayın: Sadeleştirilmiş oran, en yakın yaygın oran ve hesaplanan hedef boyut anında listelenir; oranı kopyalayabilirsiniz.
İpuçları
- Platforma göre oran seçin: Aynı içeriği farklı mecralara koyacaksanız her biri için doğru oranda ayrı görsel hazırlayın; dikey içerik yatay alanda küçük, yatay içerik dikey alanda dar görünür.
- Yeniden ölçeklerken oranı koruyun: Yalnızca genişliği ya da yalnızca yüksekliği değiştirip diğerini bu araçla hesaplarsanız görsel esnemez.
- Yakın ama tam değilse: Araç "en yakın" oranı gösterir; sonucunuz 16:9'a çok yakın ama tam değilse, kaynak ölçüde birkaç piksellik bir sapma olabilir.
Kırpma, Letterbox ve Güvenli Alan
Bir görseli yanlış orandaki bir alana koyduğunuzda iki şeyden biri olur: ya kenarlardan kırpılır ya da boşlukla doldurulur. 16:9 çekilmiş bir videoyu 9:16 dikey alana sığdırmak isterseniz, ya videonun sağı solu kesilir ya da üstte ve altta siyah bantlar (letterbox) oluşur. Bu yüzden içeriği baştan hedef orana göre kurgulamak, sonradan zorla sığdırmaktan her zaman daha iyi sonuç verir. Önemli öğeleri (yüz, logo, metin) karenin ortasındaki "güvenli alanda" tutarsanız, aynı görsel farklı oranlara kırpıldığında bile ana mesaj korunur.
Piksel ölçüsü ile oran ayrı kavramlardır: 1280×720 ve 1920×1080 farklı çözünürlüklerdir ama ikisi de 16:9 oranındadır. Sosyal medyada platformlar belirli minimum piksel ölçüleri ister; oran doğru olsa bile çözünürlük düşükse görsel bulanık görünür. Bu araçla önce hedef oranı belirleyip, ardından hedef genişlik alanına platformun önerdiği pikseli girerek doğru yüksekliği hesaplayabilir, böylece hem oranı hem çözünürlüğü tek adımda garanti altına alabilirsiniz. Baskı ve dijital ekran işlerinde de aynı mantık geçerlidir.
Girdiğiniz ölçüler sunucuda saklanmaz. Sosyal medya içeriklerinizi her platformun doğru oranında, profesyonelce üretmek isterseniz sosyal medya yönetimi hizmetimize göz atabilir; görsel varlıklarınızı yeniden boyutlandırırken bu aracı yanınızda tutabilirsiniz.